Stają się coraz bardziej powszechne, a ich ciągłe udoskonalanie i nowe standardy szczególnie na polu aplikacji mobilnych, w końcu sprawią, że płatności internetowe staną się codziennością. Czy wystarczy kilka kliknięć, aby dokonać płatności? Jak działają płatności online? Jakie są zalety i wady płatności online?

Jak działają płatności online?

Systemy płatności online stanowią platformę, za pomocą której dokonuje się rozliczenie transakcji pomiędzy płacącym, a usługodawcą. Tym samym systemy płatności online pełnią rolę pośrednika w transakcjach kupno-sprzedaż.

Płatnik nie kontaktuje się bezpośrednio ze sprzedawcą lub usługodawcą, realizując wpłatę na jego konto bankowe (czas realizacji zapłaty mógłby potrwać 1-2 dni), a przekierowywany jest bezpośrednio do formularza płatności, wówczas dokonuje wyboru dostępnych form płatności. Przekazane środki trafiają do systemu płatności, a następnie odbiorca otrzymuje należną zapłatę. Obie strony transakcji otrzymują potwierdzenie wpłaty. Czas trwania całego procesu wynosi zaledwie kilka minut.

Systemy płatności online obecnie przyczyniają się do rozpowszechniania różnych metod płatności internetowych, do których należą przede wszystkim:

  • przelewy internetowe – po dokonaniu zakupu przez Internet, kierowani jesteśmy do listy banków, z których należy wybrać ten, w którym posiadamy konto bankowe, a następnie przeniesieni zostajemy na stronę banku, aby zalogować się do naszego konta; kolejno realizowany jest przelew online, przy którym od razu z konta pobierane są należne za wykonane zakupy środki, po czym otrzymujemy potwierdzenie przyjętej transakcji; księgowanie takiej zapłaty odbywa się wówczas natychmiastowo;
  • karty płatnicze – przez Internet można płacić wszystkimi nowszymi kartami: kartą debetową, kredytową, czy pre-paid, które nie muszą już posiadać elementów wypukłych (aby dowiedzieć się, czy możesz płacić swoją kartą przez Internet, zapytaj w banku, w którym posiadasz konto); aby dokonać płatności kartą przez Internet, należy wybrać kartę, jako metodę płatności, kolejno wpisać w wyświetlonym formularzu wymagane dane karty (data ważności karty, jej numer, kod CVV2 na jej odwrocie); zarówno przez Internet, jak i w sklepach stacjonarnych płatność kartą realizowana jest w ciągu kilku sekund, choć dostarczenie środków może potrwać dłużej, to jednak od razu następuje autoryzacja karty – dlatego sklep, w którym dokonaliśmy zakupu natychmiast dostaje potwierdzenie zapłaty, co w przypadku e-sklepów umożliwia szybką realizację zamówienia;
  • płatności mobilne – aby skorzystać z tego rodzaju płatności, należy na urządzeniu mobilnym zainstalować wybraną aplikację mobilną oraz posiadać konto bankowe (choć przy niektórych funkcjach nie zawsze); popularną mobilną aplikacją jest np. SkyCash, za pomocą której możemy płacić m.in. za bilety komunikacji miejskiej, bilety kolejowe, czy bilety do Multikina; kolejną aplikacją mobilną może być BLIK, w której wykorzystuje się kod BLIK – aby jej użyć, należy wejść w zainstalowaną aplikację BLIK, pobrać kod do zapłaty (za każdym razem będzie to inny kod), a następnie wpisać go w czytniku w sklepie, w Internecie lub przy bankomacie i zatwierdzić transakcję w swoim telefonie lub innym urządzeniu mobilnym; innym przykładem będzie płatność za pomocą kodu QR – jest to sposób płatności za pomocą urządzenia mobilnego, na którym należy zainstalować odpowiednią aplikację lub ją zaktualizować; po jej otworzeniu, za pomocą właściwej funkcji (opcja skanowania) skanujemy naszym urządzeniem kod QR, który pojawi się nam na ekranie monitora (gdy dokonujemy zakupów przez Internet) lub czytnika/terminala w sklepie stacjonarnym (czyli zbliżamy telefon do czytnika lub ekranu, jak w przypadku zbliżeniowej karty płatniczej i wówczas klikamy zalecaną funkcję), następnie zatwierdzamy płatność, po czym obie strony otrzymują potwierdzenie dokonanej transakcji;
  • płatność SMS Premium – ten rodzaj płatności stosuje się wtedy, kiedy kwoty transakcji są na tyle niskie, że nie kalkuluje się zapłata kartą płatniczą, czy wykonanie przelewu internetowego; taką płatnością posługują się szczególnie sprzedawcy, zamierzający całkowicie zautomatyzować handel drobnymi produktami; płatność SMS polega więc na transakcji opierającej się na mikropłatnościach, w ramach której należna kwota nie przekracza 10-20 zł; chcąc zrealizować tego rodzaju płatność, należy wysłać SMS na podany numer na stronie usługodawcy i z zalecaną przez niego treścią (w ten sposób gromadzimy tzw. punkty Premium, dzięki którym możemy wykupić dany produkt lub usługę) – w odpowiedzi otrzymamy SMS zwrotny, z jednorazowym kodem; następnie po wpisaniu kodu we właściwe miejsce, wykupiona przez nas usługa staje się dostępna
  • portfel internetowy – aby skorzystać z e-portfela należy być zarejestrowanym w wybranym systemie płatniczym, następnie zasilić utworzone jest w systemie konto środkami pieniężnymi, na przykład poprzez wykonanie przelewu internetowego lub skorzystanie z usługi SMS Premium; konto należy do systemu, więc klienta nie dotyczą żadne opłaty za obsługę rachunku; płacąc poprzez e-portfel, odbiorca otrzymuje środki bardzo szybko – odbywa się to w sposób automatyczny po dokonaniu transakcji; przekazywanie środków jest zwykle darmowe, niekiedy obowiązują niewielkie prowizje (1%); wirtualne portfele umożliwiają także przekazywanie pieniędzy w różnych walutach.

 

Zalety i wady płatności online

 

Zalety płatności on-line

Do zalet płatności online można zakwalifikować:

  1. Wygodne rozwiązanie – nie trzeba mieć przy sobie gotówki;
  2. Transakcja odbywa się bardzo szybko;
  3. W każdym czasie mamy możliwość wglądu w dokonane transakcje;
  4. Pieniądze po chwili znajdują się na koncie usługodawcy (gdy transakcja odbywa się w trybie online, zamiast offline);
  5. Centrum autoryzacji gwarantuje bezpieczeństwo płatności (sklepy, w których dokonujemy zakupów nie mają dostępu do danych na karcie płatniczej);
  6. Dokonywanie płatności (szczególnie w przypadku płatności za pomocą aplikacji mobilnych) jest szybkie, łatwe i intuicyjne w obsłudze;
  7. Szeroki wybór metod płatności – liczne aplikacje mobilne, karty płatnicze, przelewy bankowe;
  8. Szybka realizacja zamówienia, w przypadku kupna przez Internet – ponieważ przelewyksięgowane automatycznie;
  9. Transakcje z użyciem kart płatniczych są bezpieczne dzięki międzynarodowym standardom (np. certyfikat PCI-DSS); ponadto karty płatnicze można dodatkowo zabezpieczyć na wypadek kradzieży (poprzez dodatkową metodę autoryzacji transakcji – 3D Secure), co utrudni niepożądanej osobie wypłacić środki z naszego konta;
  10. Możliwość z korzystania z reklamacji chargeback, czyli tzw. obciążenia zwrotnego w przypadku płatności kartą płatniczą (Visa i MasterCard), w sytuacji gdy zamówiony produkt lub usługa nie zostały zrealizowane – można złożyć reklamację u wystawcy naszej karty płatniczej, a po kilkudziesięciu dniach powinniśmy otrzymać zwrot pieniędzy;
  11. Możliwość zapłaty za zakupy w zagranicznych sklepach, w obcej walucie;
  12. Systemy płatności online są coraz bardziej udoskonalane i dopasowywane do potrzeb ich użytkowników;
  13. Możliwość wprowadzenia zabezpieczenia dodatkowego przed transakcjami nieautoryzowanymi, poprzez ustalenie limitu dziennego wykonanych transakcji bezgotówkowych.

 

Wady płatności on-line

Natomiast do wad płatności online można zaliczyć:

  1. Możliwość przedłużania czasu potwierdzenia transakcji płatniczych;
  2. Występowanie wysokich prowizji przy transakcjach obowiązujących sprzedawców; w niektórych systemach płatności sprzedawca ponadto czas oczekiwania na wypłatę środków może trwać nawet kilka dni;
  3. W przypadku komplikacji związanych z internetową transakcją płatniczą informowany jest o nich przeważnie tylko odbiorca;
  4. Dodatkowa prowizje za przewalutowanie przelewów do zagranicznych odbiorców;
  5. Brak możliwości skorzystania z systemów płatności aplikacji mobilnych w przypadku braku dostępu do Internetu;
  6. W przypadku płatności za pomocą aplikacji mobilnych z użyciem smartfona, gdy urządzenie się zgubi, zostanie skradzione lub gdy po prostu się rozładuje i nie dysponujemy przy sobie gotówką, nie ma wówczas możliwości zapłaty;
  7. W przypadku posiadania zainstalowanej aplikacji mobilnej z funkcją zapłaty w sposób zbliżeniowy, telefon (smartfon) działa wtedy podobnie jak zbliżeniowa karta płatnicza – w przypadku kradzieży telefonu, oprócz straty samego urządzenia, narażeni jesteśmy także na niebezpieczeństwo utraty środków pieniężnych;
  8. Zablokowanie dostępu do konta bankowego online (np. w przypadku trzykrotnego podania błędnego kodu PIN) – uniemożliwia dokonanie przelewu internetowego.

 

Najpopularniejsze systemy płatności online

Na polskim rynku funkcjonuje wiele systemów płatności online, jednak do najpopularniejszych i najczęściej wybieranych przez klientów należą przede wszystkim: Dotpay, Przelewy24, PayU, Tpay.com.

Dotpay

To system płatności, który powstał w 2000 r. i należy on do krakowskiej firmy Dotpay S.A. Do końca 2007 r. funkcjonował jeszcze pod nazwą AllPay. Firma należy do liderów na rynku systemów płatności, zarówno w Polsce, jak i w Europie. Jej interfejs jest udostępniany w 9 różnych językach.

System obsługuje ponad 143 kanały płatności. Należą do nich przede wszystkim: karty płatnicze (MasterCard/EuroCard, Visa, Visa Electron, Maestro, Diners Club, JBC), przelewy internetowe, płatności telefonem komórkowym (mPay, SkyCash, BLIK, IKO, PeoPay), usługi Premium Rate (SMS, IVR, MMS, serwisy MO i MT), płatności ratalne i gotówkowe, szybkie transfery (np. mTransfer, Pocztowy24, Pekao24 Przelew, Przelew24 BZ WBK).

Ponadto system w pełni obsługuje transakcje zagraniczne.

Wysokość prowizji ustalana jest indywidualnie dla każdego klienta, w zależności od wartości transakcji, wysokości obrotów klienta i rodzaju prowadzonej przez niego działalności. W ramach przelewów i transferów online – prowizja dla klientów indywidualnych wynosi 2,2%, klientów korporacyjnych 1%.

 

Przelewy24 

To system płatności należący do jednego z serwisów internetowych poznańskiej firmy DialCom24, która jako taka funkcjonuje na polskim rynku od 2004 roku. W ramach jej działalności Agent Rozliczeniowy – PayPro SA zarządza systemem autoryzacji i rozliczeń i jako krajowa instytucja płatnicza, realizuje usługi płatnicze. Firma także zalicza się do liderów w branży na rynku polskim.

Do metod płatności należą między innymi: automatyczne płatności przelewani online (z ponad 144 banków w kraju), karty płatnicze (EuroCard/MasterCard, Visa Classic, Visa Electron, Diners Club, JCB, PBK), SMS MT, SMS Premium, płatności IVR (płatność kartami przez telefon), płatności mobilne, międzynarodowe-wielowalutowe systemy płatnicze, płatności rekurencyjne (cykliczne, abonamentowe).

Wysokość prowizji w przypadku przelewów automatycznych oraz kart płatniczych (MasterCard, Visa i JBC, realizowane w 3 D Secure) to 1,9%.

Ponadto w 2015 roku serwis otrzymał dwa certyfikaty: Ekomers 2015 – Najlepsze rozwiązanie płatnicze 2015 oraz Gazele 2015 (ranking najbardziej dynamicznie rozwijających się firm małych i średnich).

 

Payu

To system ten jest częścią dużego południowoafrykańskiego koncernu Naspers. Znany jest z serwisu Allegro, z którym jest związany. Priorytetowym zadaniem serwisu jest łączenie potrzeb sprzedawców usług i towarów z działaniami płatniczymi i zakupowymi konsumentów.

System oferuje m. in. takie kanały płatności, jak: przelewy internetowe (np. mBank, BZ WBK, PKO BP, Bank Millenium, BPH), karty płatnicze (MasterCard, Visa, Visa Electron, Maestro), e-portfele, raty internetowe, płatność gotówką.

Wypłata środków w tym serwisie jest bezpłatna. Ponadto odbiorca środków nie musi posiadać konta bankowego, aby otrzymać zapłatę przez Internet. Wysokość prowizji w tym systemie zależy m.in. od wartości obrotu i branży, w której działa klient.

Tpay.com – serwis wcześniej znany z nazwy Transferuj.pl – swoją działalność rozpoczął na przełomie 2010 i 2011 roku. Stanowi część spółki akcyjnej – Krajowy Integrator Płatności. Firma, jak sama określa, oferuje innowacyjne rozwiązania, wśród których znajduje się np. tgate (Zintegrowana Bramka Płatności Kartami), czy serwis eHat.me (przeznaczony do grupowych płatności i zbiórek pieniężnych).

W serwisie występuję m.in. takie metody płatności, jak: karty płatnicze (MasterCard, Visa Electron, Diners, JBC, American Ekspress, Delta/Visa Debit), Premium SMS, raty online, płatność przez kod QR, płatności odroczone, e-Portfel.

Wysokość prowizji za płatności kartami płatniczymi wynosi 2,5% + 0,19 zł, za e-portfel 1,5% + 0,19 zł, za E-transfery 2,5%, zaś jak informuje strona www systemu za przelewy internetowe prowizja nie jest pobierana.

Zmianom może ulec wysokość prowizji w każdym z systemów, liczba i rodzaje świadczonych metod płatności, czy rozwiązań płatniczych, dlatego warto sprawdzać na bieżąco aktualności i zmiany zachodzące w funkcjonowaniu interesujących nas systemów płatności.

 

Z każdym rokiem na rynku pojawia się coraz więcej możliwości płatności online. Technologie płatności online są stale ulepszane i adaptowane do potrzeb użytkowników. Płatności online to niewątpliwie szybkie, wygodne i mało skomplikowane rozwiązanie, choć wiele osób obawia się o bezpieczeństwo swoich środków finansowych. Ryzyko utraty pieniędzy zawsze istnieje i dotyczy nie tylko tych zgromadzonych na koncie bankowym, ale także w postaci gotówki, którą jeszcze bardzo często dysponujemy. Jednak ciągły postęp w branży w końcu sprawi, że internetowe metody płatności będą na porządku dziennym, tak jak obecnie posiadanie rachunku bankowego.

 

Karolina Kowalczyk